Ochrona przyrody

Początki ochrony przyrody sięgają daleko w przeszłość. Wiązały się one z wierzeniami religijnymi naszych przodków, którzy w świętych gajach składali bogom ofiary. Gaje te, a nawet poszczególne drzewa, otaczane były czcią i chronione przed niszczeniem. W nieco późniejszych wiekach troska o zasoby przyrody kierowana była względami gospodarczymi. Już na początku XI w. król Bolesław Chrobry wydał zakaz tępienia bobrów. W wydanych w 1347 r. statutach wiślickich, za Kazimierza Wielkiego, przewidziano surowe kary za kradzież i ścinanie drzew. Władysław Jagiełło (w 1423 r.) wydał zarządzenie wprowadzające czasy ochronne dla zwierzyny łownej i surowe kary za niszczenie lasu i wyrąb cennych drzew, m. in. cisów. W XIX w., w okresie rozkwitu nauk przyrodniczych, tworzy się już fundamenty pod nowoczesne kierunki ochrony przyrody, oparte o podstawy naukowe. W 1869 r. sejm galicyjski wydaje ustawę biorącą pod ochronę kozicę i świstaka tatrzańskiego. W 1888 r. powstaje myśl utworzenia Tatrzańskiego Parku Narodowego, której głównym propagatorem był prof. Jan Gwalbert Pawlikowski — pisarz i znawca Tatr, pionier nowocześnie pojętej ochrony przyrody.